Herenboeren Assen in de startblokken: aan de slag op Rheehoeve

Assen - Het is naar buiten toe even stil geweest rond Stichting Herenboeren Assen vanwege alle coronaperikelen, maar achter de schermen zaten de initiatiefnemers beslist niet stil.

Nadat met de gemeente Assen de pacht van 20 hectare land aan de Dr. Johan Pickardtweg in Rhee overeen werd gekomen, kon de volgende stap worden gezet: het oprichten van een coöperatie, zodat Herenboerderij Assen als bedrijfsvorm ook gerund en geëxploiteerd kan worden.

Duurzame voeding

Afgelopen vrijdag gingen de initiatiefnemers een kijkje nemen bij het perceel, waar Rheehoeve moet komen. Want dat is de naam van de Herenboerderij, waar straks op duurzame wijze voeding wordt geproduceerd. ‘De naam’, zo zegt stichtingsvoorzitter Mariska Pater, ‘is gekozen nadat Rheehoeve de meeste stemmen van de leden kreeg. Ja, de omwonenden willen dat de boerderij een mooi aanzicht krijgt, dus wellicht dat de naam Rheehoeve straks bij de entree op een mooi bord of toegangshek staat.’

De beoogde boer is er ook al: Henk Boer (what’s in a name) uit Assen volgt op dit moment de opleiding, die hem straks in staat moet stellen Rheehoeve te runnen. Mariska: ‘Henk woont in de wijk Marsdijk en kan elke ochtend op de fiets naar Rheehoeve.’

Maximaal 200 deelnemers

Op dit moment hebben ruim 140 huishoudens zich aangemeld bij Stichting Herenboeren Assen, het minimumaantal van 150  leden om goed van start te kunnen gaan is dus bijna bereikt. Mariska: ‘Het streven is maximaal 200 leden. Meer kunnen we niet hebben, omdat dan de opzet en functionaliteit op 20 hectare grond in het gedrang komt.’

Nadat er de afgelopen weken vooral veel gesproken en geregeld is via internet, wil Herenboeren Assen in juni de fysieke onderdelen – volgens de coronarichtlijnen – weer opstarten. Mariska: ‘Dan zijn er weer fysieke informatie-activiteiten en komen er rondleidingen in Rhee voor leden én aspirant-leden.’

Tekst: Robbert Willemsen

‘Volledige controle over je eigen voeding’

Mariska Pater woonde 20 jaar in de stad Groningen, waar zij twee decennia werkzaam was voor het Groningen Congresbureau. Als directeur was Pater onder meer verantwoordelijk voor het organiseren van internationale congressen. De weg die ze sinds 2018 koos, strookt met de idealen van de stichting Herenboeren Assen, waar zij nu als stichtingsvoorzitter actief is.

‘Drie jaar geleden besloot ik het roer om te gooien. Ik stopte bij Groningen Congresbureau omdat ik het tijd vond iets anders te gaan doen, waar ik voor mijn gevoel meer voldoening uit kon halen. We verhuisden naar Yde, want ik wilde rust en ruimte. De natuur in, genieten van het wijde landschap. En ik vond het heerlijk, ik had in Yde echt mijn plek gevonden.’

Kennis en kunde inzetten

In die tijd viel haar oog op de oproep van Herenboeren Assen, dat kartrekkers zocht om het initiatief van de grond te krijgen. ‘Het concept – op duurzame wijze voeding realiseren om zo in je eigen behoefte te kunnen voorzien - sprak me enorm aan. Het is zó van deze tijd. Ik wilde mijn kennis en kunde inzetten voor Herenboeren, de juiste partijen bij elkaar brengen. Kortom, dit was me op het lijf geschreven.’

Ze meldde zich aan, nam het voorzitterschap op zich en het bevalt haar uitstekend om met ‘boerderijzaken’ bezig te zijn. Lachend: ‘Ik denk nu wel eens: ik had geen bedrijfseconomie moeten studeren, maar boerin moeten worden!’

Mensen willen, gaat Mariska verder, best wel gezond en biologisch eten. Maar wat is in de supermarkt gezond en honderd procent biologisch? En als het dat al is, hangt daar een pittig prijskaartje aan. ‘Door alle kostenverhogende schijven in de productieketen ertussen uit te halen en veel dingen zélf te doen op een eigen boerderij, kan men via Herenboeren op duurzame wijze groente, fruit en vlees realiseren voor een goede prijs. Leden betalen zo’n 10 euro per persoon per week en dan heb je eten van je eigen boerderij.’

Eenmalige inleg

Om aan te kunnen sluiten bij Herenboeren Assen betalen éénpersoons huishoudens eenmalig 1000 euro, huishoudens met meerdere personen 2000 euro. Zij zijn dan lid van de coöperatie en delen mee in de opbrengsten van de boerderij. Mariska: ‘Maar het belangrijkste is natuurlijk dat je volledige controle hebt over je eigen voeding en daarnaast heb je de zekerheid dat de dieren op de boerderij een goed leven hebben gehad.’

Deelnemen aan Herenboeren Assen houdt volgens Mariska echter veel meer in dan voeding alleen. ‘Je komt terecht in een leuke, gelijkgestemde  groep mensen. Een community waar je je thuis voelt. Het is niet verplicht, maar je kunt meer doen dan alleen ‘je eten ophalen’.  Bijvoorbeeld meehelpen bij het plukken van appels of het voeren van de dieren. Er zijn workshops, zoals worsten maken. En de leden beslissen democratisch wat er verbouwd wordt. Liever boontjes dan erwten? Dan verbouwen we boontjes. Liefhebber van zoete aardappelen? Geen probleem, verbouwen we die. Het is jouw bedrijf, dus jouw stem telt.’

‘De enorme dynamiek en saamhorigheid die dat geeft voelen wij nu ook al in de huidige kartrekkersgroep. Die groep is zeer divers van samenstelling, een mooie combinatie. Ik ben zelf dus bedrijfseconoom, maar we hebben ook een ecoloog, docenten, ondernemers en een politicus aan boord. ’

Leefweides

Op het perceel in Rhee komen straks onder meer een leefweides voor de dieren (koeien, varkens en kippen), moestuinen en fruitgaarden. Het terrein wordt bovendien voorzien van bomen en hagen. Mariska is met het bestuur en de kartrekkers druk bezig met de landschappelijke inrichting en ook een bodemonderzoek. ‘Want we willen weten hoe we de bodem het best kunnen gebruiken zonder die uit te putten. En hoe zit het met de waterhuishouding, kunnen we die verbeteren? Hoe is de stand van de zon, waar kunnen we het beste wat verbouwen? Zo zijn er tal van vragen die we eerst willen beantwoorden, eer we met de definitieve inrichting beginnen.’

Om volledig duurzaam te kunnen werken op Rheehoeve is vaak ook geduld een vereiste, aldus Mariska. ‘Neem de vallende blaadjes. Die worden meestal direct opgeruimd, maar blad is op zich prima compost. Dat duurt even, maar wij willen dat natuurlijke tempo hanteren. Bij zoveel mogelijk processen. Op die manier maak je de duurzame cirkel zoveel mogelijk rond.’

Wie deel wil uitmaken van Herenboeren Assen moet daar volgens Mariska niet al te lang mee wachten. ‘We hebben nu 146 leden en de teller loopt gestaag door. 200 leden is voor 20 hectare grond echt het maximale aantal.’  

Informatie

Wie meer informatie wil over Herenboeren Assen of zich wil opgeven, kan de website bezoeken: https://assen.herenboeren.nl/

Tekst: Robbert Willemsen

Mariska Pater